دوشنبه 08 خرداد 1396  
آخرین اخبار:
نمایشگاه ها, اخبار مرکز, اخبار فرش, بازرگانی | تداوم رایزنی برای تسهیل صادرات فرش ایران به روسیه
اخبار مرکز, اخبار فرش, پژوهش و نوآوری | تفاهم نامه ای برای پژوهش در فرش
اخبار مرکز, اخبار فرش, پژوهش و نوآوری | امضای تفاهم نامه ای از جنس آموزش
اخبار مرکز, اخبار فرش, پژوهش و نوآوری | فراخوان طرح هاي پژوهشي سال 1396‏
اخبار مرکز, اخبار فرش | همراهی مجلس برای بهبود تولید و تجارت فرش
نمایشگاه ها, اخبار مرکز, اخبار فرش, امور استان ها | عاملان توسعه خوشه های فرش از دموتکس گفتند
اخبار فرش, بازرگانی, اخبار خبرگزاری | فرش ایرانی در آمریکا پس از شش سال تحریم
اخبار مرکز, اخبار فرش, فرهنگی و اجتماعی | آغاز تبلیغ برای فرش ایران در اروپا
نمایشگاه ها, اخبار مرکز, اخبار فرش | ایران در دموتکس 2016 درخشید
المپیاد ها, اخبار مرکز, اخبار فرش, امور استان ها | دهمین المپياد كشوري فرش به میزبانی خراسان رضوی برگزار مي شود
17

هزار اوسنه‌ی فرش دست‌باف ایران

هزار اوسنه‌ی فرش دست‌باف ایران
و گفت: «ای شاه! شیر و ماهی خوش‌خط‌وخال از آن توست. ولی چیزی کم داری.»
شاه پرسید: «آن چیست؟»
وزیر گفت: «قالیچه‌ای که در آن نقش هزار گل‌وبلبل به یکدیگر نگاه کنند و بخندند!»

این بخشی از اوسنه‌ایست از شمال خراسان که در آن پادشاهی خواب فرشی را می‌بیند که در آن هزار گل و بلبل به روی هم نگاه می‌کنند و می‌خندند پس وزیرِ خواب‌گزارش را فرامی‌خواند تا خوابش را تعبیر کند. وزیر خواب را این‌گونه تعبیر می‌کند که ای شاه! تو همه‌چیز داری جز فرشی که در آن هزار گل و بلبل به روی هم نگاه کنند و ‌بخندند و شاه، قهرمان داستان را فرامی‌خواند و از او می‌خواهد به جست‌و‌جوی قالی‌ای برود که در آن «نقش هزار گل و بلبل به روی یکدیگر نگاه کنند و بخندند».
شاید این اوسانه را روزگاری یکی از نیاکان دور ما به خواب دیده و برای دیگران بازگو کرده باشد؛ و شاید راوی کهن‌سال دیگری ـ‌ که نمی‌شناسیمش ـ آن را با تغییراتی برای ما و دیگرانی روایت کند؛ زیرا می‌دانیم که راویان اوسنه‌ها در شنیده‌هایشان دخل‌وتصرف می‌کنند؛ از آن می‌کاهند یا بدان می‌افزایند و ‌گاه عناصر چند اوسنه را به هم می‌آمیزند؛ اما هراندازه هم که اوسنه‌ها دچار دخل‌وتصرف شوند باز هم چیزی هست که دست‌نخورده باقی می‌ماند: ایدۀ فرشی زنده و جاندار. رویایی که نیاکان ما یا به خواب دیده‌اند یا در بیداری خیالِ آن را بافته‌اند.

در تعریف داستان گفته‌اند داستان قصه‌ای برساخته است. این تعریف گستره‌های بسیاری را دربرمی‌گیرد از لطیفه‌هایی که می‌شنویم و برای دیگران بازگو می‌کنیم تا دروغ‌هایی که برای خانواده سرهم می‌کنیم تا آتش کنجکاوی‌های گاه آزاردهنده آنان را خاموش کنیم؛ از آثار سترگ ادبی تا طرح‌ها و نقوش خیال‌پرورد فرش‌های شهری‌باف تا ذهنی‌بافته‌های عشایری و روستایی.
امرواقع (Fact) را با داستان (Fiction) نسبتی دیرین است. امرواقع به معنای آنچه رخ داده، چون انجام گرفت و رخ داد موجودیتش پایان می‌پذیرد و دیگر وجود واقعی ندارد؛ اما چیزی که ساخته می‌شود تا زمانی که فساد نپذیرد، وجود خواهد داشت؛ مانند روزگارِ به سر آمده شاهانی که روزی در آرزوی قالیچه‌ای افسانه‌ای بودند، اما داستان آنان و آرزوهایشان نسل‌هاست که بر سر زبان‌هاست. ازاین‌روست که امرواقع اگر می‌خواهد باقی بماند باید داستان شود و در قالب داستان است که شاهان و خلیفه‌ها و شاید مردم، زندگی جاودان می‌یابند و فقط ساخته نمی‌شوند که برساخته می‌شوند یعنی با خیال گویندگان و راویان و نویسندگان می‌آمیزد و ازآنچه رخ داده و از تاریخ واقع فراتر می‌رود.
بگذارید داستانی بگویم. اسکندر مقدونی شخصیتی حقیقی است که نامش در تاریخ آمده و کارنامه آشکاری دارد. سیمای همین شخصیت تاریخی نزد راویان و قصه‌گویان ایرانی ازآنچه بوده فراتر رفته و شخصیتی دیگرگونه یافته است. او در سیر تفسیرهای تاریخی تبدیل به شخصیتی جهانی شده که به ادبیات ملل گوناگون راه پیدا کرده و به گونه‌های مختلف در قالب شخصیت‌های حقیقی و افسانه‌ای مطرح شده است.
فردوسی توسی می‌سراید که اسکندر از راه بیابان به شهر آبادی رسید و از راهنمایش می‌پرسد این شهر چه چیز شگفتی دارد؟


چنین داد پاسخ بدو رهنمای
که ای شاه پیروز پاکیزه‌رای
درختیست ایدر دو بُن گشته جفت
که چونان شگفتی نشاید نهفت
یکی ماده و دیگری نرِ اوی
سخن‌گو بود شاخ با رنگ و بوی
به شب، ماده گویا و بویا شود
چو روشن شود نر، گویا شود


به اسکندر می‌گویند درختی است که از شاخه‌هایش سر جانوران و آدمیان روییده است. این درخت راز نهان و آینده را می‌داند. اسکندر که خود را در برابر آینده‌ای روشن می‌بیند و سودای حمله به هند را در سر می‌پروراند وسوسه می‌شود و شب‌هنگام به نزد درخت می‌رود تا از او از روزگار و آینده‌اش بپرسد.


چو خورشید بر تیغ گنبد رسید
سکندر ز بالا خروشی شنید
که آمد ز برگ درخت بلند
خروشی پر از سهم و ناسودمند


اسکندر می‌هراسد. یکی از برگ‌های درخت به‌واقع یکی از سرهای آویخته از شاخه‌های درخت به سخن می‌آید:


ز شاهیش چون سال شد بر دو هفت
ز تخت بزرگی ببایدش رفت


و برگ دیگری می‌گوید:


از آز فراوان نگنجی همی
روان را چرا بر شکنجی همی
ترا آز گرد جهان گشتن است
کس آزردن و پادشا کشتن است
نماندت ایدر فراوان درنگ
مکن روز بر خویشتن تار و تنگ
به شهر کسان مرگت آید نه دیر
شود اختر و تاج‌وتخت از تو سیر


درخت واک یا واق‌واق که به تعبیر بهرام بیضایی در ته دنیا قرار گرفته شاید بیش از هرگونه هنری دیگری در فرش‌های ایرانی بارها به تصویر کشیده شده است. درختی کهن که حتماً هنوز در جایی از این جهان بزرگ به حیاتش ادامه می‌دهد و هنوز در خیال بافندگان ایرانی اشکال شگفتی به خود می‌گیرد و در تاروپود قالی‌ها زنده است و شاید در انتظار اسکندری دیگر.
یا بنگرید به آیین مهر و داستان پرآوازه دو ماهی که خورشید را از ژرفای دریا بالا می‌آوردند و این داستان هنوزاهنوز به یاد کیش مهر بر قالی‌های همه مناطق ایران بافته می‌شود.
بر این باورم که طرح‌ها و نقوش فرش‌های ایرانی هر یک داستانی پنهانی دارند. هر فرش متضمن تلمیحی است از داستانی که شاید نیازمند رمزگشایی باشد. داستان‌های خرد و کلانی که شاید ما بخشی از آن‌ها را بدانیم و احتمالاً بسیاریش را هم ندانیم.
بگذارید از زاویه دیگر به موضوع بنگریم. فرش ایرانی تنوع جغرافیایی و قومی گسترده‌ای دارد. بسیاری از اقوام، عشایر و روستاهای فرش‌باف ایرانی، بختیاری‌ها، شاهسون‌ها، قشقایی‌ها، افشارها، ارمنی‌ها و… اگر امروز به زیست‌بومشان برویم همه در برابر هجوم بی‌امان جهانی‌شدن در درازای زمان اندک‌اندک از شیوه زندگی پیشینشان فاصله گرفته‌اند اما شگفت‌انگیز است که به‌واسطه فرش‌هایشان که در جهان پخش شده نامشان زنده مانده است. این فرش‌ها هر کدام داستان ظهور، گسترش و بقای یک تمدن است که در آن باورها، اساطیر، فرهنگ و واقعیت‌های زندگی یک جغرافیای فرهنگی نهفته است و داستان پادشاهانی که خواب قالیچه‌ای را می‌بیند که در آن «نقش هزار گل و بلبل به روی یکدیگر نگاه می‌کنند و می‌خندند».

تعداد امتیازات: (1) Article Rating
تعداد مشاهده خبر: (256)
کد خبر: 2072
  • هزار اوسنه‌ی فرش دست‌باف ایران

نظرات ارسال شده

هم اکنون هیچ نظری ارسال نشده است. شما می توانید اولین نظردهنده باشد.

ارسال نظر جدید

نام

ایمیل

تصویر امنیتی
کد امنیتی را وارد نمایید:

اخبار پربازدید
شناسایی ظرفیت های آموزشی دانش آموختگان فرش دستباف شناسایی ظرفیت های آموزشی دانش آموختگان فرش دستباف

مرکز ملی فرش ایران برای شناسایی و دستیابی به توانمندی آموزشی دانش آموختگان و مرب...

انتصابهای تازه در مرکز ملی فرش ایران انتصابهای تازه در مرکز ملی فرش ایران

با صدور احکام جداگانه ای از سوی رییس مرکز ملی فرش ایران؛ قائم مقام، معاون امور ت...

بازارگرایی در طرح و نقشه فرش بررسی می شود بازارگرایی در طرح و نقشه فرش بررسی می شود

در ادامه سلسله نشست های علمی- تخصصی فرش دستباف، پنجمین نشست با عنوان «طرح و نقشه...

ثبت ملى ٦ منطقه فرش دستباف ايران ثبت ملى ٦ منطقه فرش دستباف ايران

ثبت ملى نشان جغرافیایی مناطق فرش از 40 به 46 منطقه جغرافیایی رسید.

پیام رییس مرکز ملی فرش ایران در آغاز سال نو پیام رییس مرکز ملی فرش ایران در آغاز سال نو

رییس مرکز ملی فرش ایران در آغاز سال تازه در نوشتاری پیام شادباش نوروزی خود را پی...

فراخوان طرح هاي پژوهشي سال 1396‏ فراخوان طرح هاي پژوهشي سال 1396‏

مركز ملي فرش ايران به منظور انجام تحقيقات و مطالعات در محورهاي مشخص شده از پژوهش...

سخن از طرح و نقشه فرش در نشستى تخصصی سخن از طرح و نقشه فرش در نشستى تخصصی

نشست علمى- تخصصى با موضوع "طرح و نقشه فرش دستباف؛ چالش سلیقه یابی و بازارگرایی" ...

بررسی چالش های صادرات فرش در مجلس بررسی چالش های صادرات فرش در مجلس

نشست فراکسیون فرش و صنایع دستی مجلس به منظور بررسی چالش های توليدى و صادراتی فرش...

نمایش فرش و صنایع‌دستی زنجان در خانه ملت نمایش فرش و صنایع‌دستی زنجان در خانه ملت

نمایشگاه فرش و صنایع دستی استان زنجان امروز در مجلس شورای اسلامی گشایش یافت.

کتابچه ای در معرفی فرش ایران کتابچه ای در معرفی فرش ایران

از سوی مرکز ملی فرش ایران و با همکاری مجله هالی، کتابچه ای برای معرفی فرش ایران ...

صفحه 1 از 6ابتدا   قبلی   [1]  2  3  4  5  6  بعدی   انتها   
اختصاص غرفه به دانشگاههای دارای رشته فرش در نمایشگاه 26 اختصاص غرفه به دانشگاههای دارای رشته فرش در نمایشگاه 26

مرکز ملی فرش ایران در بیست و ششمین نمایشگاه ‏فرش دستباف ایران غرفه هایی را به دا...

تداوم رایزنی برای تسهیل صادرات فرش ایران به روسیه تداوم رایزنی برای تسهیل صادرات فرش ایران به روسیه

در راستای تداوم رایزنی برای تسهیل صادرات فرش ایران به روسیه رییس مرکز ملی فرش ای...

تفاهم نامه ای برای پژوهش در فرش تفاهم نامه ای برای پژوهش در فرش

تفاهم نامه همکاری مشترک بین مرکز ملی فرش ایران و پژوهشکده فرش ایران (دانشگاه کاش...

تدبیر برای نمایشگاه 26 تدبیر برای نمایشگاه 26

نشست هماهنگی بیست و ششمین نمایشگاه فرش دستباف در محل مرکز ملی فرش ایران برگزار ش...

امضای تفاهم نامه ای از جنس آموزش امضای تفاهم نامه ای از جنس آموزش

تفاهم نامه همکاری مشترک بین مرکز ملی فرش ایران و مرکز آموزش بازرگانی موسسه مطالع...

ورود به برنامه عملیاتی برای ایجاد پایگاه فرش در کرمان ورود به برنامه عملیاتی برای ایجاد پایگاه فرش در کرمان

در جلسه ای با حضور وزیر صنعت، معدن و تجارت، طرح ایجاد پایگاه فرش جنوب شرق کشور م...

رایزنی برای تولید و اشتغال در هرمزگان رایزنی برای تولید و اشتغال در هرمزگان

رییس مرکز ملی فرش ایران در دیدار با استاندار هرمزگان و فرمانداران بشاگرد و میناب...

گام های نهایی برای راه اندازی نمایشگاه دایمی فرش قم گام های نهایی برای راه اندازی نمایشگاه دایمی فرش قم

با حضور معاونان وزارتخانه های صنعت، معدن و تجارت و راه و شهرسازی در محل نمایشگاه...

فراخوان طرح هاي پژوهشي سال 1396‏ فراخوان طرح هاي پژوهشي سال 1396‏

مركز ملي فرش ايران به منظور انجام تحقيقات و مطالعات در محورهاي مشخص شده از پژوهش...

برگزاری همایش « فرش دستباف؛ بازاریابی و کیفیت» در مراغه برگزاری همایش « فرش دستباف؛ بازاریابی و کیفیت» در مراغه

همایش یک روزه «بررسی وضعیت فرش دستباف؛ بازاریابی و کیفیت» در اتاق اصناف مراغه بر...

خوزستان میزبان 4 دوره آموزش ارتقای مهارت قالیبافان خوزستان میزبان 4 دوره آموزش ارتقای مهارت قالیبافان

4 دوره آموزشی ارتقای مهارت قالیبافان در شهرستان های استان خوزستان در حال برگزاری...

برگزاری دوره آموزشی ارتقای سطح مهارت طراحان فرش در کاشان برگزاری دوره آموزشی ارتقای سطح مهارت طراحان فرش در کاشان

نخستین دوره آموزشی ارتقای مهارت طراحان فرش دستباف کاشان در دانشگاه کاشان برگزار ...

برگزاری دوره های آموزشی ارتقای مهارت بافندگان در لرستان برگزاری دوره های آموزشی ارتقای مهارت بافندگان در لرستان

8 دوره ارتقای مهارت بافندگان در استان لرستان در حال برگزاری است.

هماهنگی برای برگزاری بهینه هفتمین جشنواره فرش برتر هماهنگی برای برگزاری بهینه هفتمین جشنواره فرش برتر

نخستین نشست هماهنگی برای برگزاری هرچه شایسته تر هفتمین جشنواره فرش برتر با حضور ...

خلق كاربردهاى تازه براى دستبافته ها خلق كاربردهاى تازه براى دستبافته ها

رييس مركز ملى فرش ايران در كنفرانس جامع طراحى از لزوم نگاه نو به فرش دستباف ايرا...

همفکری برای توسعه فرش مازندران همفکری برای توسعه فرش مازندران

در جلسه مشترک رییس مرکز ملی فرش ایران با رییس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان ما...


  علی اصغرشیرسپهر: باسلام وتشکر.بنده شیرسپهر هستم دبیر انجمن طراحان فرش اصفهان.وباسابقه ایی نزدیک به چهل سال فعالیت درط...


  سهیلا تیموری: همه چی خیلی عالی و با برنامه ریزی و بسیار خوشایند برگزار شده بود, به همه شرکت کنندگانی که در این مسا...


  طیبه رحیمی : با سلام،
ببخشید، عنواین تحقیق برای سال 96 کی اعلام میشه؟


  ک.م.: ... و بعد کل صنف از هزینه کردن این بیت المال بهره مند میشوند یا معدود تولید کنندگانی؟!زمان مناسبی هس...


  عبدلی: من نمیدونم آخه بازاریابی فرش به چه درد کارکنان میخوره. یا اصلا چندتا ازاین کارکنان رشته فرش خوندن.


  فرامرز خوشاب: بادرود
بحث مالیات وبیمه قالیبافان به چه نتیجه ای رسید. لطفا در این زمینه اطلاع رسانی فرمایید. با سپاس


  ش. صادقی.موسسه گفتمان جهان گردشگری: Oxبا سلام و احترام.دوره سه روزه اشنایی با فرش دستباف بلحاظ کاربردی بودن مطالب برای آشنایی راهنمایان ...


  فریبا عباسی: با عرض سلام خدمت شما وهمه دست اندر کاران خدمت به عرصه فرش دستباف خدا قوت .از شنیدن این خبر بسیار خو...


  فاطمه رجبي: با سلام و احترام ضمن تشكر از تلاش هاي شما در مركز ملي فرش ايران، خواهشمند است اطلاع رساني هاي اين بر...


  بصام: سلام. مناسب است که فرم نیازسنجی پژوهشی را به صورت فایل ورد قرار دهید که قابل تکمیل کردن باشد.


  Mahdi Omidi Jafari: سلامالبته برگزاری نمایشگاه ها جای خوشحالی دارد.ولی همزمان بودن آنها در استانهای مختلف جای تعجب دارد،...


  sdsd: ssdsd


  معصومه: بسلام پدر من 50 سال هم که قالی بافت هست و تا الان و پدر از قالی بافی فقط کارتش رو داره و بیمه اش رو...


  عذرا: بااهدای سلام وخداقوت درفهرست پذیرفته شدگ...


  نسرین: سلام نمایشگاه خیلی خوبی
ایا تو رفسنجان اموزشگاهی که تابلو فرش یاد بدهند هست

گزارش های تصویری
جهت نمایش آلبوم کلیک نمایید: حضور رییس مرکز ملی فرش ایران در استان هرمزگان- دیدار با استاندار و بازدید از کارگاه های بافت فرش در شهرستان های بشاگرد و میناب
جهت نمایش آلبوم کلیک نمایید: بازدید وزیر صنعت، معدن و تجارت از مرکز ملی فرش ایران
جهت نمایش آلبوم کلیک نمایید: 		بازديد از دستبافته هاى موزه آستان مقدس حضرت معصومه (س) و نمایشگاه دايمى فرش دستباف در حال ساخت استان قم