یکشنبه 08 اسفند 1395  
آخرین اخبار:
همایش ها, اخبار مرکز, اخبار فرش | آیین پایانی یازدهمین المپیاد فرش دستباف برگزار شد
اخبار مرکز, اخبار فرش, پژوهش و نوآوری, فرهنگی و اجتماعی | بررسی چگونگی تامین ابریشم مصرفی در فرش دستباف
نمایشگاه ها, اخبار مرکز, اخبار فرش | آغوش گشایی نمایشگاه میلان روی فرش ایرانی
اخبار مرکز, اخبار فرش | همراهی مجلس برای بهبود تولید و تجارت فرش
نمایشگاه ها, اخبار مرکز, اخبار فرش, امور استان ها | عاملان توسعه خوشه های فرش از دموتکس گفتند
اخبار فرش, بازرگانی, اخبار خبرگزاری | فرش ایرانی در آمریکا پس از شش سال تحریم
اخبار مرکز, اخبار فرش, فرهنگی و اجتماعی | آغاز تبلیغ برای فرش ایران در اروپا
نمایشگاه ها, اخبار مرکز, اخبار فرش | ایران در دموتکس 2016 درخشید
المپیاد ها, اخبار مرکز, اخبار فرش, امور استان ها | دهمین المپياد كشوري فرش به میزبانی خراسان رضوی برگزار مي شود
اخبار مرکز, اخبار فرش, فرهنگی و اجتماعی | همکاری ایران و چین بر بستر جاده ابریشم و فرش
17

هزار اوسنه‌ی فرش دست‌باف ایران

هزار اوسنه‌ی فرش دست‌باف ایران
و گفت: «ای شاه! شیر و ماهی خوش‌خط‌وخال از آن توست. ولی چیزی کم داری.»
شاه پرسید: «آن چیست؟»
وزیر گفت: «قالیچه‌ای که در آن نقش هزار گل‌وبلبل به یکدیگر نگاه کنند و بخندند!»

این بخشی از اوسنه‌ایست از شمال خراسان که در آن پادشاهی خواب فرشی را می‌بیند که در آن هزار گل و بلبل به روی هم نگاه می‌کنند و می‌خندند پس وزیرِ خواب‌گزارش را فرامی‌خواند تا خوابش را تعبیر کند. وزیر خواب را این‌گونه تعبیر می‌کند که ای شاه! تو همه‌چیز داری جز فرشی که در آن هزار گل و بلبل به روی هم نگاه کنند و ‌بخندند و شاه، قهرمان داستان را فرامی‌خواند و از او می‌خواهد به جست‌و‌جوی قالی‌ای برود که در آن «نقش هزار گل و بلبل به روی یکدیگر نگاه کنند و بخندند».
شاید این اوسانه را روزگاری یکی از نیاکان دور ما به خواب دیده و برای دیگران بازگو کرده باشد؛ و شاید راوی کهن‌سال دیگری ـ‌ که نمی‌شناسیمش ـ آن را با تغییراتی برای ما و دیگرانی روایت کند؛ زیرا می‌دانیم که راویان اوسنه‌ها در شنیده‌هایشان دخل‌وتصرف می‌کنند؛ از آن می‌کاهند یا بدان می‌افزایند و ‌گاه عناصر چند اوسنه را به هم می‌آمیزند؛ اما هراندازه هم که اوسنه‌ها دچار دخل‌وتصرف شوند باز هم چیزی هست که دست‌نخورده باقی می‌ماند: ایدۀ فرشی زنده و جاندار. رویایی که نیاکان ما یا به خواب دیده‌اند یا در بیداری خیالِ آن را بافته‌اند.

در تعریف داستان گفته‌اند داستان قصه‌ای برساخته است. این تعریف گستره‌های بسیاری را دربرمی‌گیرد از لطیفه‌هایی که می‌شنویم و برای دیگران بازگو می‌کنیم تا دروغ‌هایی که برای خانواده سرهم می‌کنیم تا آتش کنجکاوی‌های گاه آزاردهنده آنان را خاموش کنیم؛ از آثار سترگ ادبی تا طرح‌ها و نقوش خیال‌پرورد فرش‌های شهری‌باف تا ذهنی‌بافته‌های عشایری و روستایی.
امرواقع (Fact) را با داستان (Fiction) نسبتی دیرین است. امرواقع به معنای آنچه رخ داده، چون انجام گرفت و رخ داد موجودیتش پایان می‌پذیرد و دیگر وجود واقعی ندارد؛ اما چیزی که ساخته می‌شود تا زمانی که فساد نپذیرد، وجود خواهد داشت؛ مانند روزگارِ به سر آمده شاهانی که روزی در آرزوی قالیچه‌ای افسانه‌ای بودند، اما داستان آنان و آرزوهایشان نسل‌هاست که بر سر زبان‌هاست. ازاین‌روست که امرواقع اگر می‌خواهد باقی بماند باید داستان شود و در قالب داستان است که شاهان و خلیفه‌ها و شاید مردم، زندگی جاودان می‌یابند و فقط ساخته نمی‌شوند که برساخته می‌شوند یعنی با خیال گویندگان و راویان و نویسندگان می‌آمیزد و ازآنچه رخ داده و از تاریخ واقع فراتر می‌رود.
بگذارید داستانی بگویم. اسکندر مقدونی شخصیتی حقیقی است که نامش در تاریخ آمده و کارنامه آشکاری دارد. سیمای همین شخصیت تاریخی نزد راویان و قصه‌گویان ایرانی ازآنچه بوده فراتر رفته و شخصیتی دیگرگونه یافته است. او در سیر تفسیرهای تاریخی تبدیل به شخصیتی جهانی شده که به ادبیات ملل گوناگون راه پیدا کرده و به گونه‌های مختلف در قالب شخصیت‌های حقیقی و افسانه‌ای مطرح شده است.
فردوسی توسی می‌سراید که اسکندر از راه بیابان به شهر آبادی رسید و از راهنمایش می‌پرسد این شهر چه چیز شگفتی دارد؟


چنین داد پاسخ بدو رهنمای
که ای شاه پیروز پاکیزه‌رای
درختیست ایدر دو بُن گشته جفت
که چونان شگفتی نشاید نهفت
یکی ماده و دیگری نرِ اوی
سخن‌گو بود شاخ با رنگ و بوی
به شب، ماده گویا و بویا شود
چو روشن شود نر، گویا شود


به اسکندر می‌گویند درختی است که از شاخه‌هایش سر جانوران و آدمیان روییده است. این درخت راز نهان و آینده را می‌داند. اسکندر که خود را در برابر آینده‌ای روشن می‌بیند و سودای حمله به هند را در سر می‌پروراند وسوسه می‌شود و شب‌هنگام به نزد درخت می‌رود تا از او از روزگار و آینده‌اش بپرسد.


چو خورشید بر تیغ گنبد رسید
سکندر ز بالا خروشی شنید
که آمد ز برگ درخت بلند
خروشی پر از سهم و ناسودمند


اسکندر می‌هراسد. یکی از برگ‌های درخت به‌واقع یکی از سرهای آویخته از شاخه‌های درخت به سخن می‌آید:


ز شاهیش چون سال شد بر دو هفت
ز تخت بزرگی ببایدش رفت


و برگ دیگری می‌گوید:


از آز فراوان نگنجی همی
روان را چرا بر شکنجی همی
ترا آز گرد جهان گشتن است
کس آزردن و پادشا کشتن است
نماندت ایدر فراوان درنگ
مکن روز بر خویشتن تار و تنگ
به شهر کسان مرگت آید نه دیر
شود اختر و تاج‌وتخت از تو سیر


درخت واک یا واق‌واق که به تعبیر بهرام بیضایی در ته دنیا قرار گرفته شاید بیش از هرگونه هنری دیگری در فرش‌های ایرانی بارها به تصویر کشیده شده است. درختی کهن که حتماً هنوز در جایی از این جهان بزرگ به حیاتش ادامه می‌دهد و هنوز در خیال بافندگان ایرانی اشکال شگفتی به خود می‌گیرد و در تاروپود قالی‌ها زنده است و شاید در انتظار اسکندری دیگر.
یا بنگرید به آیین مهر و داستان پرآوازه دو ماهی که خورشید را از ژرفای دریا بالا می‌آوردند و این داستان هنوزاهنوز به یاد کیش مهر بر قالی‌های همه مناطق ایران بافته می‌شود.
بر این باورم که طرح‌ها و نقوش فرش‌های ایرانی هر یک داستانی پنهانی دارند. هر فرش متضمن تلمیحی است از داستانی که شاید نیازمند رمزگشایی باشد. داستان‌های خرد و کلانی که شاید ما بخشی از آن‌ها را بدانیم و احتمالاً بسیاریش را هم ندانیم.
بگذارید از زاویه دیگر به موضوع بنگریم. فرش ایرانی تنوع جغرافیایی و قومی گسترده‌ای دارد. بسیاری از اقوام، عشایر و روستاهای فرش‌باف ایرانی، بختیاری‌ها، شاهسون‌ها، قشقایی‌ها، افشارها، ارمنی‌ها و… اگر امروز به زیست‌بومشان برویم همه در برابر هجوم بی‌امان جهانی‌شدن در درازای زمان اندک‌اندک از شیوه زندگی پیشینشان فاصله گرفته‌اند اما شگفت‌انگیز است که به‌واسطه فرش‌هایشان که در جهان پخش شده نامشان زنده مانده است. این فرش‌ها هر کدام داستان ظهور، گسترش و بقای یک تمدن است که در آن باورها، اساطیر، فرهنگ و واقعیت‌های زندگی یک جغرافیای فرهنگی نهفته است و داستان پادشاهانی که خواب قالیچه‌ای را می‌بیند که در آن «نقش هزار گل و بلبل به روی یکدیگر نگاه می‌کنند و می‌خندند».

تعداد امتیازات: (1) Article Rating
تعداد مشاهده خبر: (113)
کد خبر: 2072
  • هزار اوسنه‌ی فرش دست‌باف ایران

نظرات ارسال شده

هم اکنون هیچ نظری ارسال نشده است. شما می توانید اولین نظردهنده باشد.

ارسال نظر جدید

نام

ایمیل

تصویر امنیتی
کد امنیتی را وارد نمایید:

اخبار پربازدید
نیاز سنجی پژوهشی برای فرش دستباف نیاز سنجی پژوهشی برای فرش دستباف

مرکز ملی فرش ایران در راستای بهبود وضعیت هنر- صنعت فرش دستباف ایران برای طرح های...

فرش دستباف به برنامه ششم راه یافت فرش دستباف به برنامه ششم راه یافت

نمایندگان مجلس شورای اسلامی، وزارت صنعت، معدن و تجارت را در طول برنامه ششم توسعه...

دموتکس 2017 آغاز به كار كرد دموتکس 2017 آغاز به كار كرد

نمایشگاه دموتکس ٢٠١٧ در هانوفر آلمان با حضور تولیدکنندگان و صادرکنندگان فرش دستب...

رشد صادرات فرش موجب خوشبينى نشود رشد صادرات فرش موجب خوشبينى نشود

رئیس مرکز ملی فرش ایران گفت: از ابتدای سال جاری تا پایان مهرماه، 2 هزار و 900 تن...

پوستر نمایشگاه بیست و ششم فرش رخ نمود پوستر نمایشگاه بیست و ششم فرش رخ نمود

پوستر بیست و ششمین نمایشگاه فرش دستباف ایران طراحی و ارایه شد.

شیراز میزبان یازدهمین دروره المپیاد فرش دستباف ایران شیراز میزبان یازدهمین دروره المپیاد فرش دستباف ایران

یازدهمین دروره المپیاد فرش دستباف کشور از سوم تا پنجم اسفند ماه در شیراز برگزار ...

شاهد تنگ نظری در اجرای قانون بیمه قالیبافان هستیم شاهد تنگ نظری در اجرای قانون بیمه قالیبافان هستیم

رییس مرکز ملی فرش ایران گفت: بیمه قالیبافان خواسته به حق، واقعی و حداقلی قالیباف...

ارایه طرح مطالعاتی شناخت ساختار فرشبافی در سه استان ارایه طرح مطالعاتی شناخت ساختار فرشبافی در سه استان

جلسه دفاع از طرح مطالعاتی «شناخت مواد اولیه، بافت، دار و ابزار، چله کشی و چله دو...

اعلام چارچوب پرسش های یازدهمین المپیاد فرش اعلام چارچوب پرسش های یازدهمین المپیاد فرش

چارچوب طراحی پرسش های آزمون های نظری و عملی یازدهمین دوره المپیاد فرش دستباف اعل...

فرش واره برگزار مى شود فرش واره برگزار مى شود

همایش همداستانی اهالی هنر و فرش با نام "فرش واره" برگزار می شود.

صفحه 1 از 6ابتدا   قبلی   [1]  2  3  4  5  6  بعدی   انتها   
برگزیدگان یازدهمین المپیاد فرش تقدير شدند برگزیدگان یازدهمین المپیاد فرش تقدير شدند

آیین پايانى یازدهمین دوره از المپیاد ملی فرش دستباف ایران با معرفی برترین ها به ...

آیین پایانی یازدهمین المپیاد فرش دستباف برگزار شد آیین پایانی یازدهمین المپیاد فرش دستباف برگزار شد

پس از دو روز رقابت دانش آموزان و دانشجویان دفتر یازدهمین دوره المپیاد فرش دستباف...

بررسی چگونگی تامین ابریشم مصرفی در فرش دستباف بررسی چگونگی تامین ابریشم مصرفی در فرش دستباف

سومین نشست علمی- تخصصی با موضوع «طرح واردات تخم نوغان و چشم انداز آن در تامین اب...

آغاز رقابت در یازدهمین المپیاد فرش ایران آغاز رقابت در یازدهمین المپیاد فرش ایران

رقابت علمی و عملی در یازدهمین دوره المپیاد فرش دستباف ایران از امروز به مدت دو ر...

آغوش گشایی نمایشگاه میلان روی فرش ایرانی آغوش گشایی نمایشگاه میلان روی فرش ایرانی

رییس نمایشگاه بین المللی صنایع دستی میلان (ایتالیا) با حضور در مرکز ملی فرش ایرا...

نشستی برای بررسی «طرح واردات تخم نوغان» نشستی برای بررسی «طرح واردات تخم نوغان»

در ادامه سلسله نشست های علمی- تخصصی فرش دستباف، سومین نشست با عنوان «طرح واردات ...

نخستین نمایشگاه فرش دستباف استان گلستان آغاز به کار کرد نخستین نمایشگاه فرش دستباف استان گلستان آغاز به کار کرد

آیین گشایش نخستین نمایشگاه فرش دستباف استان گلستان با حضور رییس مرکز ملی فرش ایر...

بررسى هنر فرش دستباف از نگاه جامعه شناسى بررسى هنر فرش دستباف از نگاه جامعه شناسى

نشست علمی- تخصصی "جامعه شناسی و هنر فرش دستباف" با هماهنگی مرکز ملی فرش ایران به...

نشست «جامعه شناسی و فرش دستباف» برگزار می شود نشست «جامعه شناسی و فرش دستباف» برگزار می شود

در ادامه سلسله نشست های علمی- تخصصی فرش دستباف، دومین نشست با عنوان «جامعه شناسی...

کمیته فرش استان مرکزی تشکیل شد کمیته فرش استان مرکزی تشکیل شد

نشست کمیته فرش استان مرکزی با حضور رییس مرکز ملی فرش ایران در محل سازمان صنعت، م...

بازدید نعمت زاده از نمایشگاه فرش استان مرکزی بازدید نعمت زاده از نمایشگاه فرش استان مرکزی

وزیر صنعت، معدن و تجارت با همراهی رییس مرکز ملی فرش ایران از نهمين نمایشگاه فرش ...

برگزاری دوره آموزش مربیان قالیبافی برگزاری دوره آموزش مربیان قالیبافی

دوره آموزش مربیان قالیبافی به همت مرکز ملی فرش به صورت ملی در استان البرز برگزار...

نمایشگاه دائمی فرش دستباف در زنجان افتتاح شد نمایشگاه دائمی فرش دستباف در زنجان افتتاح شد

موزه و نمایشگاه دائمی فرش دستباف استان زنجان با حضور معاون وزیر صنعت، معدن و تجا...

چالش تابلوفرش در اشتغالزایی چالش تابلوفرش در اشتغالزایی

نشست علمی– تخصصی «تابلو فرش از منظر اشتغالزایی» با هماهنگی مرکز ملی فرش ایران و ...

فراخوان سومین نمایشگاه نقش آفرینی زنان در توسعه پایدار فراخوان سومین نمایشگاه نقش آفرینی زنان در توسعه پایدار

فراخوان مشارکت در سومین نمایشگاه نقش آفرینی زنان در توسعه پایدار با رویکرد مصرف ...

برگزاری دوره آشنایی با بازاریابی فرش دستباف برگزاری دوره آشنایی با بازاریابی فرش دستباف

دوره آشنایی با بازاریابی فرش دستباف به همت مرکز ملی فرش ایران و مرکز آموزش بازرگ...


  ش. صادقی.موسسه گفتمان جهان گردشگری: Oxبا سلام و احترام.دوره سه روزه اشنایی با فرش دستباف بلحاظ کاربردی بودن مطالب برای آشنایی راهنمایان ...


  فریبا عباسی: با عرض سلام خدمت شما وهمه دست اندر کاران خدمت به عرصه فرش دستباف خدا قوت .از شنیدن این خبر بسیار خو...


  فاطمه رجبي: با سلام و احترام ضمن تشكر از تلاش هاي شما در مركز ملي فرش ايران، خواهشمند است اطلاع رساني هاي اين بر...


  بصام: سلام. مناسب است که فرم نیازسنجی پژوهشی را به صورت فایل ورد قرار دهید که قابل تکمیل کردن باشد.


  Mahdi Omidi Jafari: سلامالبته برگزاری نمایشگاه ها جای خوشحالی دارد.ولی همزمان بودن آنها در استانهای مختلف جای تعجب دارد،...


  sdsd: ssdsd


  معصومه: بسلام پدر من 50 سال هم که قالی بافت هست و تا الان و پدر از قالی بافی فقط کارتش رو داره و بیمه اش رو...


  عذرا: بااهدای سلام وخداقوت درفهرست پذیرفته شدگ...


  نسرین: سلام نمایشگاه خیلی خوبی
ایا تو رفسنجان اموزشگاهی که تابلو فرش یاد بدهند هست


  ali: امید دارم با اصلاح سیاستهای کلان کشور و همت بالای بازرگانان ایران، فرش ایرانی جایگاه از دست رفته خود...


  ali: Yبا سلام .ارسال مقالات برای افراد آزاد نیز هست یا خیرو یا صرفا دانش آموختگان فرش می باشد .


  كاظمي: با سلام موضوع تبليغات در بازارهاي جهاني از دو منظر 1- تهيه وتنظيم برنامه هاي فني و تخصصي براي ساخت د...


  سلیمان کریمی ماچیانی : AATبا سلام و احترام با عنایت به ضرورت کسب اطلاع ارسال کنندگان شناسنامه های طرح های تحقیقاتی ضروری اس...


  اولیایی: سلام علیکم
آیا مدت تحویل شناسنامه طرح تمدید میشه؟


  سوماک: سلامچرا مرکز ملی فرش پیشرفتی در برگزاری این جشنواره ندارداز ابزارهای تشویقی قوی در این جشنواره استفا...

گزارش های تصویری
جهت نمایش آلبوم کلیک نمایید: جلسات و برنامه های جانبی در حاشیه برگزاری یازدهمین المپیاد فرش - شیراز
جهت نمایش آلبوم کلیک نمایید: آیین پایانی یازدهمین دوره المپیاد فرش دستباف - شیراز
جهت نمایش آلبوم کلیک نمایید: یازدهمین دوره المپیاد فرش دستباف ایران - شیراز