چهارشنبه 06 اردیبهشت 1396  
آخرین اخبار:
اخبار مرکز, اخبار فرش | تلاش مضاعف برای بهبود وضعیت فرش دستباف
اخبار مرکز, اخبار فرش, پژوهش و نوآوری | شناسایی ظرفیت های آموزشی دانش آموختگان فرش دستباف
یادداشت | فراخوان چهاردهمین نمایشگاه بین المللی فرش چین– شینینگ
اخبار مرکز, اخبار فرش | ثبت ملى ٦ منطقه فرش دستباف ايران
اخبار مرکز, اخبار فرش | همراهی مجلس برای بهبود تولید و تجارت فرش
نمایشگاه ها, اخبار مرکز, اخبار فرش, امور استان ها | عاملان توسعه خوشه های فرش از دموتکس گفتند
اخبار فرش, بازرگانی, اخبار خبرگزاری | فرش ایرانی در آمریکا پس از شش سال تحریم
اخبار مرکز, اخبار فرش, فرهنگی و اجتماعی | آغاز تبلیغ برای فرش ایران در اروپا
نمایشگاه ها, اخبار مرکز, اخبار فرش | ایران در دموتکس 2016 درخشید
المپیاد ها, اخبار مرکز, اخبار فرش, امور استان ها | دهمین المپياد كشوري فرش به میزبانی خراسان رضوی برگزار مي شود
10

بررسی گفتمان باغ ایرانی در فرش دستباف

بررسی گفتمان باغ ایرانی در فرش دستباف

به گزارش روابط عمومی مرکزملی فرش ایران؛ در این نشست علمی- تخصصی مهدی کشاورز افشار(رییس انجمن علمی فرش ایران) بیژن اربابی (عضو هیئت علمی دانشگاه هنر) و آرش حیدریان (تولید کننده و صادرکننده فرش دستباف) درباره " گفتمان باغ ایرانی در فرش دستباف" بحث و تبادل نظر کردند.

در ابتدای این نشست بیژن اربابی به تشریح گفتمان باغ ایرانی و تاثیر آن بر فرش دوره صفوی و قاجار پرداخت.

عضو هیئت علمی دانشگاه هنر با بیان اینکه علیرغم حضور فرش دستباف از دوره باستانی در سرزمین ایران تا دوره صفوی اسناد وشواهد اندکی باقی مانده است افزود: بر این اساس منابع و آثار دوره صفوی را می توان سرآغازی واقعی و عینی و قابل دسترس در این زمینه برشمرد.

وی افزود: از جمله طرح هایی که درفرش های دوره صفوی ظاهر شد، طرح باغی است و این طرح که موضوع اصلی آن باغ ایرانی است در عینی ترین شکل خود، نمایی از باغ ایرانی را با نهرها ودرختان و گیاهان... را نشان می دهد.

اربابی با اشاره به اینکه به نظر می­­رسد باغ در مقام و جایگاه یک مفهوم فکری و نه صرفا شکلی در فرش ایران تجلی یافته است و منشا و پدید آورنده چنین مفهومی را می باید در حوزه تفکر و اندیشه ایرانیان دانست گفت: باغ در سایر رشته های هنری، فرهنگی صفوی نیز نقشی تعیین کننده و مسلط را ارایه می کند که با توجه به مفاهیم بر گرفته از نظریه گفتمان می توان آن را گفتمان باغ معرفی کرد.

وی تصریح کرد: گفتمان را می توان فضایی از تفکر و اندیشه در یک دوره تاریخی مشخص خواند که در یک جامعه اندیشه ها در فضای گفتمانی آن و نسبت به آن شکل می گیرند. گفتمان باغ در واقع از مهمترین مولفه های بر سازنده فضای فکری جامعه ایران بوده است که در یک رابطه بینا متنی با سایر هنرها قرار گرفته است.

به اعتقاد وی قالی های باغی صفوی دارای این ویژگی ها هستند:

-         در قالی های باغی صفوی، عمدتا طرح بر اساس یک نهر مرکزی و تلاقی با دیگر نهرها شکلی چلیپایی را به وجود آورده اند که همانند طرح های معماری چهارباغی هستند.

-         همانند معماری باغ های صفوی در قالی های باغی نیز عمدتا از طرح باغ دو محوری استفاده شده است.

-         نقوش نهرهای آب، آبگیر ها و حوضچه ها، درختان، شکوفه ها، گیاهان و گل ها، پرندگان، ماهی ها و نقوش اسلیمی و ختایی در تزیین متن قالی ها باغی مورد استفاده بوده اند.

-          طرح قالی های باغی دارای فضائی نسبتا واقع گرا هستند که در انتقال مفهوم مستقیم باغ در قالی های صفوی به روشنی قابل دریافت هستند.

-         طرح باغی قالی های صفوی عمدتا به صورت چلیپایی و در ساختاری کلا منتظم و همانند معماری راست گوشه باغ های صفوی ترسیم گردیده اند. در حالی که  مورد استثنائی قالی موزه آستان قدس، طرح باغی را در تلفیق با طرح محرابی و صرفا با نقوش واقع گرایانه ای ازدرختان، پرندگان، ماهی و گل ها و گیاهان در فضائی نسبتا متفاوت تر اما هم چنان در ساختار چلیپایی طرح های باغی صفوی به بازنمائی باغ پرداخته است.

وی در ادامه قالی های باغی دوره قاجاریه را دارای این ویژگی ها دانست:

-         در قالی های باغی قاجاری عمدتا از شکل چلیپایی متداول در دوره صفوی تبعیت شده است.

-         هم چنین قالی باغی دو محوری به تبعیت از دوره صفوی که عمدتا دارای شباهت بسیار در ساختار و نقوش هستند نیز وجود دارد. قابل توجه است که هردو مورد یاد شده در هر دو دوره دارای نقوشی واقع گرایانه تر نسبت به قالی های چلیپایی هستند.

-         نقوش درختان و گیاهان، پرندگان، ماهی و نقوش ختائی عمدتا در طرح های باغی چلیپائی قاجاری مورد استفاده بوده است.

-         به نظرمی رسد که نقوش اسلیمی در قالی های باغی قاجاری مورد کاربرد قرار نگرفته اند.

-         در قالی های باغی اواخر قاجاری استفاده از نقوش محراب، گلدان در متن قالی ها متداول گردیده که به نظر می رسد که  دارای شباهت هائی نزدیک با نقوش و ساختار طرح  خشتی هستند. هم چنین کاربرد کتیبه هایی خطی در فضاهائی که نهر باغ هستند، تفاوت های خاصی را با طرح باغ صفوی به وجود آورده اند.

در ادامه این نشست مهدی کشاورز افشار در تشریح باغ ایرانی در فرش ایرانی گفت: باغ ایرانی به عنوان یک پدیده طبیعی وجود دارد ولی موضوع مهمتر این است که این باغ در ذهن ما انسان ها چه معنایی دارد، در حقیقت وجه معناشناختی باغ چیست.

رییس انجمن علمی فرش ایران گفت: فرش باغی حاصل باز آفرینی باغ معمارانه طبیعی یا شهرسازانه نیست بلکه حاصل گفتمانی معرفت شناختی است به نام باغ است.

ایشان افزود: ما گفتمانی به نام باغ داریم که فرش، معماری، نقاشی، نگارگری وسایر حوزه های هنر در درون این چارچوب گفتمانی معنا پیدا می کنند.

استادیار دانشگاه تربیت مدرس گفت: گفتمان یک چارچوب نظم دهنده است به معرفت ما از جهان به طوری که امور را برای ما معنا و معتبر می کنند.

وی ادامه داد: گفتمان ها ثابت نیستند بلکه به صورت تاریخی و اجتماعی تغییر می کنند، به طوری که گفتمانها در طول تاریخ متعدد بوده و جایگزین یکدیگرمی شوند.

در این نشست علمی تخصصی آرش حیدریان به موضوع معماری در قالی های باغ ایرانی پرداخت.

این تولیدکننده و صادرکننده فرش دستباف افزود: باغ پاسارگاد اولین نمونه یک باغ ایرانی است که به دستور کوروش کبیر ساخته شده است که حصاربندی منظم و وجود نظم منطقی در معماری این باغ نشان از مهندسی در ساخت این باغ بوده است.

وی عناصر باغ ایرانی را کوشک، گیاهان، پرندگان وحیوانات عنوان کرد.

حیدریان با اشاره نقش گرافیک در فرش های باغی، نگاهی هم به ورود فرم های گرافیکی از عناصر باغ به قالی های باغی داشت.

وی همچنین با تاکید بر اینکه قالی های باغی، نقشی از خاطره و امید را تداعی می کنند افزود: به اندرون آوردن باغی همیشه سرسبز در تمام فصول سال تداعی خاطره و امید به فصلی تازه و سالی دیگر را نوید می دهد.

شایان ذکر است در این نشست حضار با بیان دیدگاهها و نظرات خود برخی دیدگاه های مطرح شده از سوی اعضای پنل را به چالش کشیدند.

گفتنی است پنجمین نشست علمی – تخصصی با موضوع «طرح ونقشه فرش دستباف؛ چالش سلیقه یابی و بازارگرایی» روز دوشنبه 16 اسفندماه 1395 ساعت 15 تا 17 در موزه فرش ایران برگزار می شود.

تعداد امتیازات: (0) Article Rating
تعداد مشاهده خبر: (185)
کد خبر: 4132
  • بررسی گفتمان باغ ایرانی در فرش دستباف

نظرات ارسال شده

هم اکنون هیچ نظری ارسال نشده است. شما می توانید اولین نظردهنده باشد.

ارسال نظر جدید

نام

ایمیل

تصویر امنیتی
کد امنیتی را وارد نمایید:

اخبار پربازدید
شناسایی ظرفیت های آموزشی دانش آموختگان فرش دستباف شناسایی ظرفیت های آموزشی دانش آموختگان فرش دستباف

مرکز ملی فرش ایران برای شناسایی و دستیابی به توانمندی آموزشی دانش آموختگان و مرب...

کرمان میزبان رنگرزان کرمان میزبان رنگرزان

چهارمین دوره آموزش ارتقای مهارت رنگرزان به همت مرکز ملی فرش ایران در کرمان آغاز ...

انتصابهای تازه در مرکز ملی فرش ایران انتصابهای تازه در مرکز ملی فرش ایران

با صدور احکام جداگانه ای از سوی رییس مرکز ملی فرش ایران؛ قائم مقام، معاون امور ت...

آغاز رقابت در یازدهمین المپیاد فرش ایران آغاز رقابت در یازدهمین المپیاد فرش ایران

رقابت علمی و عملی در یازدهمین دوره المپیاد فرش دستباف ایران از امروز به مدت دو ر...

آغوش گشایی نمایشگاه میلان روی فرش ایرانی آغوش گشایی نمایشگاه میلان روی فرش ایرانی

رییس نمایشگاه بین المللی صنایع دستی میلان (ایتالیا) با حضور در مرکز ملی فرش ایرا...

برگزاری نهمین نمایشگاه فرش دستباف در اراک برگزاری نهمین نمایشگاه فرش دستباف در اراک

نهمین نمایشگاه فرش دستباف در اراک از ۱۷ تا ۲۲ بهمن ماه در محل نمایشگاه های استان...

پیام رییس مرکز ملی فرش ایران در آغاز سال نو پیام رییس مرکز ملی فرش ایران در آغاز سال نو

رییس مرکز ملی فرش ایران در آغاز سال تازه در نوشتاری پیام شادباش نوروزی خود را پی...

ثبت ملى ٦ منطقه فرش دستباف ايران ثبت ملى ٦ منطقه فرش دستباف ايران

ثبت ملى نشان جغرافیایی مناطق فرش از 40 به 46 منطقه جغرافیایی رسید.

اولین همایش ملی ابریشم ایران برگزار می شود اولین همایش ملی ابریشم ایران برگزار می شود

اولین همایش ملی ابریشم ایران مهرماه 96 در دانشگاه گیلان برگزار می شود.

بازارگرایی در طرح و نقشه فرش بررسی می شود بازارگرایی در طرح و نقشه فرش بررسی می شود

در ادامه سلسله نشست های علمی- تخصصی فرش دستباف، پنجمین نشست با عنوان «طرح و نقشه...

صفحه 1 از 6ابتدا   قبلی   [1]  2  3  4  5  6  بعدی   انتها   
پانزدهمین نمایشگاه فرش مراغه برگزار می شود پانزدهمین نمایشگاه فرش مراغه برگزار می شود

پانزدهمین نمایشگاه فرش دستباف مراغه به مدت یک هفته دراین شهر برگزار می شود.

رایزنی برای تسهیل صادرات فرش ایران به روسیه رایزنی برای تسهیل صادرات فرش ایران به روسیه

رییس مرکز ملی فرش ایران در دیدار با معاون بخش اقتصادی نمایندگی بازرگانی روسیه با...

سند راهبردی فرش دستباف ایران رونمایی شد سند راهبردی فرش دستباف ایران رونمایی شد

سند راهبردی هنر- صنعت فرش دستباف ایران توسط وزیر صنعت، معدن و تجارت رونمایی شد.

تلاش مضاعف برای بهبود وضعیت فرش دستباف تلاش مضاعف برای بهبود وضعیت فرش دستباف

وزیر صنعت، معدن و تجارت بر ضرورت برنامه ریزی و تلاش مضاعف برای بهبود صادرات، ایج...

بازديد از دستبافته هاى موزه آستان مقدس حضرت معصومه (س) بازديد از دستبافته هاى موزه آستان مقدس حضرت معصومه (س)

رئیس مرکز ملی فرش ایران با حضور در حرم کریمه اهل بیت سلام الله علیها از موزه آست...

شناسایی ظرفیت های آموزشی دانش آموختگان فرش دستباف شناسایی ظرفیت های آموزشی دانش آموختگان فرش دستباف

مرکز ملی فرش ایران برای شناسایی و دستیابی به توانمندی آموزشی دانش آموختگان و مرب...

برگزاری 236 دوره آموزشی برای فرش دستباف برگزاری 236 دوره آموزشی برای فرش دستباف

در سال گذشته 236 دوره آموزشی (تخصصی و عمومی) فرش دستباف با تلاش مرکز ملی فرش ایر...

کتابچه معرفی مواد اولیه فرش منتشر شد کتابچه معرفی مواد اولیه فرش منتشر شد

کتابچه ای برای شناخت مواد اولیه فرش دستباف به همت مرکز ملی فرش ایران و به زبان ا...

کتابچه ای در معرفی فرش ایران کتابچه ای در معرفی فرش ایران

از سوی مرکز ملی فرش ایران و با همکاری مجله هالی، کتابچه ای برای معرفی فرش ایران ...

ثبت ملى ٦ منطقه فرش دستباف ايران ثبت ملى ٦ منطقه فرش دستباف ايران

ثبت ملى نشان جغرافیایی مناطق فرش از 40 به 46 منطقه جغرافیایی رسید.

پیام رییس مرکز ملی فرش ایران در آغاز سال نو پیام رییس مرکز ملی فرش ایران در آغاز سال نو

رییس مرکز ملی فرش ایران در آغاز سال تازه در نوشتاری پیام شادباش نوروزی خود را پی...

انجام مطالعه درباره مستندسازی شیوه های طراحی و رنگ آمیزی نقشه فرش در اراک انجام مطالعه درباره مستندسازی شیوه های طراحی و رنگ آمیزی نقشه فرش در ا...

جلسه دفاع از طرح مطالعاتی «مستند سازی شیوه های طراحی و رنگ آمیزی نقشه فرش دستباف...

مطالعه ای برای شناخت ساختار فرشبافی سه استان مطالعه ای برای شناخت ساختار فرشبافی سه استان

جلسه دفاع از طرح مطالعاتی «شناخت مواد اولیه، دار و ابزار، چله کشی و چله دوانی و ...

ارایه طرح مطالعاتی سهم بازار فرش ایران در بازار سنگاپور ارایه طرح مطالعاتی سهم بازار فرش ایران در بازار سنگاپور

جلسه دفاع از طرح مطالعاتی «بررسی سهم بازار فرش دستباف ایران نسبت به رقبا در بازا...

نشستی تخصصی برای قالی شاهسون نشستی تخصصی برای قالی شاهسون

ششمین نشست علمی تخصصی با موضوع «قالی شاهسون» به همت مرکز ملی فرش ایران در محل مو...

تداوم پیگیری ها برای پایگاه فرش جنوب شرق کشور تداوم پیگیری ها برای پایگاه فرش جنوب شرق کشور

معاون توسعه مدیریت، منابع و امور استان‌های وزارت صنعت، معدن و تجارت و رییس مرکز ...


  علی اصغرشیرسپهر: باسلام وتشکر.بنده شیرسپهر هستم دبیر انجمن طراحان فرش اصفهان.وباسابقه ایی نزدیک به چهل سال فعالیت درط...


  سهیلا تیموری: همه چی خیلی عالی و با برنامه ریزی و بسیار خوشایند برگزار شده بود, به همه شرکت کنندگانی که در این مسا...


  طیبه رحیمی : با سلام،
ببخشید، عنواین تحقیق برای سال 96 کی اعلام میشه؟


  ک.م.: ... و بعد کل صنف از هزینه کردن این بیت المال بهره مند میشوند یا معدود تولید کنندگانی؟!زمان مناسبی هس...


  عبدلی: من نمیدونم آخه بازاریابی فرش به چه درد کارکنان میخوره. یا اصلا چندتا ازاین کارکنان رشته فرش خوندن.


  فرامرز خوشاب: بادرود
بحث مالیات وبیمه قالیبافان به چه نتیجه ای رسید. لطفا در این زمینه اطلاع رسانی فرمایید. با سپاس


  ش. صادقی.موسسه گفتمان جهان گردشگری: Oxبا سلام و احترام.دوره سه روزه اشنایی با فرش دستباف بلحاظ کاربردی بودن مطالب برای آشنایی راهنمایان ...


  فریبا عباسی: با عرض سلام خدمت شما وهمه دست اندر کاران خدمت به عرصه فرش دستباف خدا قوت .از شنیدن این خبر بسیار خو...


  فاطمه رجبي: با سلام و احترام ضمن تشكر از تلاش هاي شما در مركز ملي فرش ايران، خواهشمند است اطلاع رساني هاي اين بر...


  بصام: سلام. مناسب است که فرم نیازسنجی پژوهشی را به صورت فایل ورد قرار دهید که قابل تکمیل کردن باشد.


  Mahdi Omidi Jafari: سلامالبته برگزاری نمایشگاه ها جای خوشحالی دارد.ولی همزمان بودن آنها در استانهای مختلف جای تعجب دارد،...


  sdsd: ssdsd


  معصومه: بسلام پدر من 50 سال هم که قالی بافت هست و تا الان و پدر از قالی بافی فقط کارتش رو داره و بیمه اش رو...


  عذرا: بااهدای سلام وخداقوت درفهرست پذیرفته شدگ...


  نسرین: سلام نمایشگاه خیلی خوبی
ایا تو رفسنجان اموزشگاهی که تابلو فرش یاد بدهند هست

گزارش های تصویری
جهت نمایش آلبوم کلیک نمایید: بازدید وزیر صنعت، معدن و تجارت از مرکز ملی فرش ایران
جهت نمایش آلبوم کلیک نمایید: 		بازديد از دستبافته هاى موزه آستان مقدس حضرت معصومه (س) و نمایشگاه دايمى فرش دستباف در حال ساخت استان قم
جهت نمایش آلبوم کلیک نمایید: حضور معاون وزیر و رییس مرکز ملی فرش ایران در کرمان برای پیگیری احیای ساختمان تاریخی شرکت فرش