برندسازی تنها راه احیای جایگاه قالی خراسان رضوی
ایرنا- قالی با اصالت خراسان رضوی را تنها با برندسازی و تقویت تولیدکنندگانش می توان به روزهای باشکوه گذشته بازگرداند.
قالی با اصالت خراسان رضوی را تنها با برندسازی و تقویت تولیدکنندگانش می توان به روزهای باشکوه گذشته بازگرداند.
به گزارش ایرنا، هزار نقش و رنگ فرش دستبافت شرق کشور طی سالهای طولانی الهام بخش هنرمندان و نمایانگر فرهنگ غنی و پرافتخار این مرز و بوم و ترکیب بدیع نقش مایه های زیبا و دلفریب آن مورد توجه شیفتگان هنر بوده و به عنوان یک اثر هنری تمام عیار توجه مجموعه داران و علاقه مندان را به خود جلب کرده است.
در بخش غنای فرهنگ ایرانی، هنرمندان طرح و نقاش فرش خراسانی نقش انکار ناپذیری داشته و برای حفظ این ودیعه به جای مانده از گذشتگان به جد کوشیده و با خلاقیت ها و ابداعات خود به غنای آن افزوده اند.
به گفته مسوولان بی شک برتری و مزیت طرح ها و نقوش فرش ایرانی از مهمترین عوامل تاثیر گذار در ارزش افزوده فرش دستباف کشور است که توان رقابت پذیری مناسب را به آن داده است.
در این میان خراسان رضوی همواره یکی از مهم ترین مناطق بافت قالی در کشور بوده است ، هنر قالیبافی در این منطقه از ایران از دوره تیموری به بعد جایگاه خاصی داشته است و اکنون نیز یکی از مهم ترین مراکز تولید و تجارت قالی ایران است.
خراسان رضوی افزون بر نقش خاصی که در تولید فرش دارد در سال های اخیر پس از تهران ، مهم ترین بازار داخلی برای انواع قالی های ایرانی محسوب می شود به طوری که هم اکنون 25 درصد صادرات فرش دستبافت شور متعلق به این استان است.
با وجود این، وضعیت تولید و جایگاه فرش ایران بویژه خراسان رضوی در بازارهای بین المللی به دلیل تبلیغات ناکافی، عدم حمایت های لازم از صادرکنندگان، برند نشدن طرح و نقشه فرش هر منطقه جغرافیایی در ایران به لحاظ تولید فرش دستبافت و دیگر عوامل باعث شده است، فرش این منطقه در مقابل رقبای دیگر نتواند پیشتاز باشد.
قالی در سال های اخیر به دلیل رکود حاکم بر اقتصاد جهانی از سبد خریداران داخل و خارج کشور بیرون رفت و این مهم باعث بروز مشکلات زیادی برای فروشندگان و صادرکنندگان فرش شد، افزون بر این فشارهای سیاسی سالهای اخیر نیز مزید بر علت گردید و صادرکنندگان را بیش از پیش از ادامه کار ناامید کرد.
یکی از فروشندگان و صادرکنندگان فرش دستبافت در مشهد گفت: تولید و صادرات فرش دستبافت این منطقه در 15 سال قبل مشکلات کمتری نسبت به امروز داشت اما عدم شناسایی نیاز بازار و بازارهای هدف، عدم برندسازی منطقه جغرافیایی تولید فرش و حمایت از صادرکنندگان باعث پیروزی رقبا و از دست رفتن بازارهای بین المللی شد.
سید ˈمحمد صابر حسینیˈ با بیان اینکه اصالت فرش باید حفظ شود، افزود: متاسفانه اصالت فرش خراسان به دلیل اقتباس ها و کپی های بی حد و حساب خارجی ها از بین رفته است چرا که طرح و نقشه فرش این منطقه به ثبت جهانی نرسید و برند نشد.
وی تولید فرش ماشینی در کشور را بزرگترین خیانت به هنر و صنعت فرش دستبافت دانست و گفت: بازار داخلی فرش دستبافت را به خاطر فرش ماشینی و بازار اروپایی را به خاطر رقبای بین المللی از دست دادیم و اجازه دادیم نقش و طرح فرشمان را خارجی ها کپی کنند و در بازار به قیمت ارزانی بفروشند.
وی بیان کرد: اگر نقش و طرح فرش دستبافت این منطقه را 100 سال قبل به ثبت جهانی رسانده بودیم هندی ها و چینی ها هیچ گاه به خود اجازه نمی دادند، از طرح و نقشه فرش این منطقه کپی کنند و به نام خود در بازار بفروشند.
او عدم تبلیغات برای فرش دستبافت در اروپا، عدم شناسایی درست از نیاز مشتری در بازار، فقدان سازماندهی مناسب برای شرکت صادر کنندگان و فروشندگان فرش در نمایشگاه های بین المللی را از دیگر عواملی برشمرد که تاثیرات سوء خود را بر هنر و صنعت فرش دستبافت گذاشته است.
وی گفت: حفظ اصالت فرش باید در کنار ایجاد تنوع در تولید باشد، باید فرشهای مورد نیاز خریداران بافته شود، اینکه بازار فرش چه رنگی، طرحی یا مدلی را می پسندد باید در اولویت دستاندکاران این بخش قرار گیرد.
او افزود: چین و هند به رغم اقتباس هایی که از طرح و نقشه فرش ایران داشته اند اکنون به مراتب بازار بهتری از کشورمان در صنعت فرش دارند زیرا نیاز بازار را شناسایی و در این راستا تولید کرده اند.
این صادر کننده با بیان اینکه شرکت کنندگان ایرانی در نمایشگاه های فرش بین المللی کشورهای دیگر حمایتی نمی شوند، گفت: همه هزینه های مربوط به راه اندازی یک غرفه در این نمایشگاه ها، هزینه رفت و آمد، اقامت در هتل و غیره برعهده صادرکننده است و دولت هیچ گونه تسهیلاتی در این زمینه به صادرکننده نمی دهد.
وی بیان کرد: زمانی که صادرکننده فرش مجبور به تامین هزینه های جانبی برای شرکت در یک نمایشگاه باشد، فرش را گران می فروشد از این رو کم کم مشتری های خود را از دست می دهد.
وی اظهار داشت: ارایه تسهیلات از سوی دولت به صادرکنندگان فرش، تبلیغات زیاد در رسانه های خارجی درباره فرش ایرانی و به روز رسانی بخش تولید فرش، این صنعت را در کشورمان به جایگاه اصلی خود بازخواهد گرداند.
رییس اتحادیه صادرکنندگان فرش خراسان رضوی افزود: قالی بافی ، هنر 1500 ساله خراسان رضوی سالانه 75 میلیون دلار ارزآوری دارد و بافندگان این استان با تولید متوسط سالانه بیش از 750 هزار متر مربع قالی ، قالیچه و فرش های تزیینی ، 25 درصد تولید فرش دستباف کشور را برعهده دارند.
ˈهادی مخملیˈ افزود: این استان در تنوع تولید فرش رتبه نخست را در کشور دارد اما بسیاری از صادرکنندگان این منطقه فرش تولیدی این استان را از گمرکات استانهای دیگر و به نام آنها صادر می کنند.
وی بیان کرد: خراسان رضوی نیروی بافنده و کارگر ماهر دارد و از نظر تولید انواع فرش صادراتی، بزرگ پارچه، خانگی و تزئینی خواهان بسیار در داخل و خارج از کشور دارا می باشد لذا باید فرش این منطقه به یک برند و نشان تجاری جهانی تبدیل شود.
وی با بیان اینکه طی چند سال اخیر فرش دستبافت خراسان رضوی از بازارهای سنتی خارج و به بازارهای جدید راه یافته است، گفت: فرش دستبافت یک بازار سنتی همیشگی داشته که در اروپا بوده است اما به دلیل تحریم های اقتصادی بازارهای جدید در آسیا شکل گرفت و اکنون چین و ژاپن از خریداران عمده فرش این منطقه هستند.
وی اظهار داشت: رویکرد صادرات فرش از خراسان رضوی باید در جهت شناسایی بازارهای جدید، شناخت نیاز بازار، شناخت سلیقه مشتری و تولید فرش های تجاری با مرغوبیت بیشتر تغییر یابد تا شاهد رونق این بخش باشیم.
رییس اداره فرش سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان رضوی نیز از آغاز برندسازی فرشهای دستبافت این منطقه خبر داد و گفت: طرح و نقش فرش دستباف مشهد و کاشمر برای دریافت نشان تجاری جهانی معرفی شده است.
ˈسعید کاظمیˈ اظهار داشت: با ثبت جهانی منطقه جغرافیایی فرش مشهد و کاشمر، نقش و طرح فرش این مناطق انحصاری می شود و دیگر مورد سوء استفاده کشورهای دیگر قرار نمی گیرد.
وی بیان کرد: بافت فرش در خراسان رضوی پس از کشاورزی یکی از راه های معیشت مردم این منطقه محسوب می شود و اکنون 90 هزار بافنده زن و مرد در 460 کارگاه خانگی و مجتمع تولیدی دارای مجوز با مدیریت متمرکز و غیرمتمرکز در این استان فعالیت دارند.
وی با بیان اینکه بافندگان فرش در خراسان رضوی سالانه 600 هزار مترمربع فرش تولید می کنند، افزود: 21 اتحادیه صنف تولیدکنندگان فرش، دو اتحادیه صنف فروشندگان فرش و 16 شرکت تعاونی فرش در این استان فعال هستند.
او گفت: تاکنون 35 هزار نفر از بافندگان فرش دستباف در خراسان رضوی برای استفاده از مزایای بیمه به سازمان تامین اجتماعی معرفی شده اند که 20 درصد از حق بیمه آنان توسط دولت و هفت درصد توسط افراد پرداخت می شود.
وی افزود: تاکنون 84 واحد تولیدی فرش متمرکز و غیرمتمرکز در خراسان رضوی برای اخذ تسهیلات به مرکز ملی فرش ایران معرفی شده و در مجموع 120 میلیارد ریال تسهیلات دریافت کرده اند.
وی صدور 530 فقره گواهینامه برای دانشجویان رشته فرش در مقطع کار و دانش، برگزاری نمایشگاه های استانی فرش دستباف، برگزاری 12 دوره طرح آموزش و اشتغال، تصویب دو رشته جدید ترمیم فرش و پرداخت دستی در قالب رشته های مشاغل خانگی برای دریافت تسهیلات را از دیگر فعالیتهای این مرکز برشمرد.
رییس اداره فرش سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان رضوی افزایش قیمت مواد اولیه، کمبود مواد مرغوب برای تولید فرش، افزایش دستمزدها و قیمت تمام شده فرش را از مشکلات این صنعت ذکر کرد.
معاون توسعه تجارت خارجی سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان رضوی نیز در گفت و گو با خبرنگار ایرنا با اشاره به کاهش میزان صادرات فرش از این استان طی سال گذشته گفت: شرایط اقتصادی، نوسانات نرخ ارز، تعهدات ارزی در گمرک، مشکلات موجود در بخش انتقال پول از جمله دلایل کاهش صادرات فرش بوده است.
ˈمحمد رضا موحدˈ اظهار داشت: در سال گذشته بیش از 15 تن فرش به ارزش بیش از 800 هزار دلار از خراسان رضوی به خارج از کشور صادر شد که در مقایسه با سال 91 هم از نظر وزن و هم در ارزش کاهش داشته است.
وی افزود: عربستان سعودی، کویت، افغانستان، سویس، بحرین، قطر، نیجریه، کانادا، امارات متحده عربی، ژاپن و ایتالیا از کشورهای هدف صادراتی فرش این استان در سال گذشته بوده اند. وی گفت: صادرات فرش خراسان رضوی به کشورهای عربستان و امارات در سال گذشته از نظر ارزش کاهش و به کشورهای کویت، انگلستان، نیجریه، کانادا، ژاپن، ایتالیا و افغانستان افزایش داشته است.
وی ادامه داد: در یک مقطع زمانی طی دو دهه اخیر وقفه ای به وجود آمد و به دلیل عدم تبلیغات برون مرزی فرش ایرانی به نسل جدید معرفی نشد اما کارهای جدید قالی بافی مانند تابلوفرش های خراسان رضوی به دلیل تنوع و جدید بودن کار در بازار مشتری زیادی را به خود جذب کرد و اکنون خراسان رضوی قطب تولید تابلو فرش و فرش های بزرگ پارچه در کشور است که خواهان زیادی در داخل و خارج از مرزها دارد.
وی اظهار داشت: دولت تلاش خود را برای رونق صنعت فرش به کار گرفته و بیمه قالیبافان حرکت تازه ای در این راستا بوده که برای قالیبافان ایجاد انگیزه کرده است.
در پایان اینکه تلاش رقبا برای به دست آوردن بازار و کپی خارجی ها از نقش و طرح فرش خراسان، کم کم جایگاه مهم این فرش در بازارهای بین المللی را متزلزل نموده که باید راهکارهایی برای ترمیم این جایگاه اندیشیده شود.
ارسال نظرات