به گزارش روابط عمومی مرکز ملی فرش ایران پس از پایان عملیات رنگ رزی، کلاف  ها را ابتدا با آب گرم و صابون بشویید. این کار موجب شستشوی رنگ باقیمانده روی سطح الیاف می شود. سپس کلاف ها را با آب سرد شستشو دهید. این کار موجب توقف عملیات رنگ رزی و حبس مولکول های رنگ در الیاف می گردد. آبکشی پس از عملیات رنگرزی باعث افزایش ثبات شستشویی و جلوگیری از رنگ دادن کلاف ها و پرز فرش در مجاورت آب می شود.

یکی از دلایل رنگ دادن خامه قالی و پرز فرش دستباف در مجاورت آب، عدم آب کشی کلاف خامه پس از رنگرزی آن است.

حین رنگرزی برخی مولکول های رنگ زا در مجاورت سطح الیاف به حال تردد آزاد  (Free Mobility) بین الیاف و محلول رنگ قرار دارند. (شکل1) معمولا چنانچه رنگ رزی بدون هیچ تمهیداتی خاتمه یابد و کلاف الیاف فورا از محلول رنگ خارج شوند، مولکولهای رنگ بصورت فیزیکی روی سطح الیاف می نشینند (جذب فیزیکی Adsorption) و در هر مرحله ای بعد ازآن خامه و یا پرز فرش دستباف در مجاورت آب قرار گیرد مولکول های رنگ مجدا در ‌آب حل شده و مجددا آزادانه بین الیاف حرکت میکنند. این پدیده موجب کاهش ثبات شستشویی رنگ و اصطلاحا رنگ دویدگی می گردد.

شکل 1-  تردد آزاد مولکولهای رنگ با پیوندهای ضعیف از سطح الیاف به داخل و خروج مجدد به محلول رنگ

برای جلوگیری از این پدیده ، پس از خاتمه عملیات رنگرزی الیاف را با آب ولرم و شوینده مناسب(ترجیحا صابون نساجی) بشویید. صابون (بعنوان سورفکتانت یا سطح فعال) موجب خیس شوندگی سطح الیاف و تسریع و تشدید شستشو می گردد و لایه مولکول هایی که بصورت فیزیکی جذب سطح الیاف شده را جدا و بصورت پساب دفع می کند.

شکل 2- جذب فیزیکی (Adsorption) و تشکیل لایه ای از مولکول های رنگ بر روی سطح الیاف که با شستشوی گرم از سطح لیف جدا میشوند.

سپس  الیاف را با آب سرد شستشو دهید. اینکار موجب رفع تورم الیاف و بسته شدن منافذ الیاف و حبس مولکول های رنگ در الیاف می شود و به ثبات شستشویی رنگ کمک شایانی می کند.